Hene, 13 Prill 2015 02:00

LËPUSHA (Tussilago farfara)

Lëpusha është  bar ose ilaç që nga kohërat antike, ajo është bimë e cila është shumë e përhapur në Evropë, Azi, Amerikë Veriore dhe  Afrikën Veriore.
 
Lëpusha përmban vitaminin C, provitaminin A dhe karbohidratet e grupit të monosaharideve.
 
Lëpusha është mik i mushkrive të bardha.I stimulon, ua përforcon funksionin, vepron antisutikish gjegjësisht qetëson kollitjen. Në aspektin antibakterial ka dëshmuar veprimin antibakterial. Kjo është arsyeja përse sot pas gjithë këtyre zbulimeve  për lëpushen ajo përdoret për shërimin e bronkiti kronik, enfizmit, pezmatimin e  bajameve, astmën bronkiale, zvoglon bymimin,ul dhimbjen dhe qetëson pezmatimin. Materiet mukoze dhe  taninet ndihmojnë shumë. Koncentrimi i madh i materieve mukoze e bën lëpushën një ilaç efektiv për sëmundjet  e stomakut  si gastritisi, i thati në lukth,i thati në zorrën dymbëdhjetëkishrore, inflamacionin në zorrën e hollë dhe kolitisin në zorrën e shtrashë. Materiet mukoze  ndihmojnë vendet e sëmura dhe të ndezura dhe mundsojnë shërimin e tyre. Gjatë sëmundjes së zgravrës gojore siç janë gingiviti, stomatiti, paradontoza, barnat nga lëpushja ndihmojnë pasi taninet shtrëngojnë,zvoglojnëgjakëderdhjen kurse mukoza zbutë  vendet e ndezura ose të pezmatuara.Barërat ose ilaçet  lokalE të lëpushkës përdoren për të shëruar  plagët, ulçerat, djegëjet edhe atë në formë të kompresave ose për mbulim vetëm me gjethe të shtypura.
Hyjnë një përbërjen e  çajrave mjeksor për sëmundjet e gjoksit dhe stomakut.
Çaji përgatitet si çaj, gjegjësisht  një lugë supe lule dhe gjethe të thata përzihen me një got me ujë të nxehtë, i lëm të rrinë në ujë një orë, pastaj i përziejmë disa  herë  dhe i konsumojmë 4 herë në ditë nga një gotë dhe atë me gllënka të vogla por nëse bëhet fjalë për gëlltitje duhe të konsumohet më shpesh. 
Për kompresa mund të përgatitni ilaç ose bar kur gjethet e shtypura do t’izihen me qumsht  dhe i mbulojnë lëndimet e trupit të cilat plasin. Me interes  është  që në këtë mënyrë mund të trajtohen  edhe venët e pezmatuara.
Kujdes–Gratë shtatzënë nuk duhet ta përdorin gjatë kohë.
Hene, 13 Prill 2015 02:00

LULERADHIQA (Taraxacum officinalе)

Luleradhiqa është një nga bimët më të përhapura në natyrë, por në shumë vende kultivohen sepse përdoren  edhe si  specialitet ushqimor. Tërë bima ka ndikim mjekues (rrënja, gjethi, lulja dhe kërcelli).Gjethet mblidhen para se bima të lulëzon, rrënja në pranverë dhe vjeshtë, kurse kërcelli gjatë kohës së lulzimit.
Luleradhiqa konsiderohet si një nga bimët më të mira për pastrimin e organizmit nga toksinet e depozituara (helemt) në organizëm.
Aftësia shëruese buron nga përbërja e begatshme e vitaminave të grupit B, vitaminat A, C dhe D, flavonoidet, taninet, kaliumi, zinku, magnezi, herkuri etj.
Për qëllime terapeutike përdoret në formë të çajrave, lëgut, sirupit kurse nga gjethet  bëhet sallatë shumë e shishme dhe mjekuese. Mes ndikimeve më të rëndësishme  shëruese ose mjekuese  të dëshmuara të luleradhiqes janë:
-       Përmirëson bluarjen ose tretjen e ushqimit dhe është ilaç i mirë për pacientët të cilët vuajnë nga  lukthi dhe vështirësitë në zorrë.
-       Bar ose ilaç i dëshmuar dhe efikas për sëmundjet në mëlçi siç janë:verdhëza, ciroza, guri në mëlçi dhe pezamitimin e tëmthit.
-       Pastron gjakun dhe ul nivelin e kolesterolit të “keq”.
-       I zbut dhimbjet nga pneumonia
-       I pastron kanalet urinare dhe për këtë arsye ka ndikim bëmirës në fshikëzënurinare dhe veshkë.
 
Mjalta nga Luleradhiqailaç natyror kundër kollitjes
 
Mjalta nga luleradhiqa është e thjeshtë për përgatitje dhe të nejtin mund ta përgatisni edhe vetë.Për përgatitjen e saj ju duhen:
200 lule të freskëta të luleradhiqes
2kilogram sheqer të parafinuar
2litra ujë
2 limonë
 
Përgatija
Lulet e freskëta i pastroni me ujë të pastër, i shtydhni në një enë të përshtatshme dhe i  mbushni me 2 litra ujë.Vendosni në zjarrë që të zihen 20 min. Përzierja largohet nga zjarri, filtrohet dhe shtohen 2 kg sheqer. Përmbatjen e ziejmë deri sa sasia nuk  përgjysmohet.Pastaj me përzierje të vazhdueshme shtoni edhe 2 limona të coptuar në copëza të vogla dhe vazhdoni me zierjen derisa nuk fitoni një përzierje që i ngjan mjaltës.Pastaj përderisa përzierja është akoma e ngrohtë, shpërndani atë nëpër kavanoze të sterilizuara, të cilat patjetër të mbyllen fortë dhe të ruhen në vend të errët dhe të ftohtë.Përdor një deri dy herë në ditë një lugë kafeje deri sa nuk ju largohen simptomet e kolitjes.
Vëretje: ky ilaç ose bar natyror nuk duhet të përdoret  nga diabetikët.
 
Sallatë nga gjethet e  Luleradhiqes
 
Përgatitja
Për sallatë nevojiten gjethe të freskëta të vogla (të mbledhur  para se të lulzon bima).Bluani gjethet, spërkatni ata me vaj ulliri, shtoni krip sipas dëshirës dhe limon. Mund të kombinohet edhe me sallata tjera sipas dëshirës.
 
Çaj nga Luleradhiqa
Çaji nga rrënja  përgatitet në atë mënyrë ku një lugë kafeje me  rrënjë të thatë të bluara përzihet me gjysmë litër ujë dhe lejojmë që të zihet 10 minuta. Çaji konsumohet ose pihet 4 herë  nga një gjysmë gote.
Nga pjesët mbitokësore, çaji përgatitet si çaj, gjegjësisht një lugë supe me gjethe dhe lule përzihen me një gotë ujë të nxehtë, pastaj lejoni që të rri në ujë 10-15 minuta, filtrohet, ëmbëlsohet me mjaltë dhe pihet ose konsumohet  4 herë në ditë nga 100ml.
Hene, 13 Prill 2015 02:00

HITHËRI (Urtica dioica)

Hithëriështë bimë shëruese, e pasur me klorofil, ka shumë materie minerale si kalium, magnez, kalcium, silicum, hekur, fosfor.Prej vitaminave paraqiten vitaminat K,C,A,B2 dhe B5.
Hithëri është ushqim i shëndetshëm dhe ilaç shumë më i mirë. Qysh nga  periudha Romake kur edhe është përdorur  si bar e deri sot kur përdoret  si erëza, si ushqim dhe si çajra për shumë sëmundje. Piksëpari të cekim se hithëri është një nga barërat ose ilaçet kundër gjakut të dobët gjegjësisht për  shërimin e anemisë. Shërimi buron nga hekuri, acidi folik,vitaminiС i klorofilit. Hithëriështë bar ose ilaç shumë i mirë për pengimin e gjakderdhjes, gjegjësisht përdoret si hemostatikë.Efekti i detyrohet vitaminës K, vitaminës C dhe tanineve. Hithëri  ndikon te veshkët, stimulon urinimin  dhe është ilaç shumë i mirë kundër zmadhimittë prostatës. Përdoret edhe kundër sëmundjeve të stomakut dhe për përmirësimin e funksionit të mëlçisë. Glikokinini ul sheqerin në gjak dhe për këtë arsye hithëri rekomandohet të përdoret edhe nga diabetikët. Hithëri zvogëlon edhe yndyrërat në gjak dhe ndikon  si antisklerotik.Hithëri është edhe çaj për pastrim të trupit.Hithërat si ilaçe ose bar lokale  përdoren kundër rënies së flokëve, kundër zbokthit dhe për shërimin e sëmundjeve reumatike, artritin,artrozën dhe  dhimbjen e nervit ishiatik.
Me anë të përmirësimit  të pasqyrës së gjaku  hithëra ulin kokëdhimbjen e cila vijnë si rezultat i anemisë.Ndihmon në angina pektoris e cila poashtu është pasojë  e anemisë.Jo vetëm që e fortëson organizmin  por edhe  muskulin e zemrës. Hithëri është aliksir i jetës.
Çaji mund të bëhet kur 2 lugë supe vendosen në gjysmë litre ujë të nxehë, lejojmë të rri në ujë deri në 2 orë, filtrohet  dhe konsumohet dy herë në ditë.
Hene, 13 Prill 2015 02:00

Osteoporoza

Osteoporoza është sëmundje kronike e eshtrave, e cila shpesh quhet edhe si  epidemia e heshtur në shek.21.Osteoporoza është sëmundje e cila  manifestohet me zvogëlimin e dendësis së eshtrave, ku si pasojë ata bëhen poroze.Reduktohet sasi e kalciumit, i cili e mirëmban fortësinë e eshtrave, dhe si pasojë ata bëhen të buta dhe lehtë mund të thehen.
Kryesisht ka të bëj me humbjen  e madhe të kalciumit  nga indi i eshtror.Procesi i plakjes dhe  humbja e kalciumit është proces i zakonshëm fiziologjik i cili zhvillohet gjatë jetës, por kur humbja e indit eshtror tejkalon prodhimin e tij, atëherë kemi krijimin e  osteoporozës.
Mineralizimi maksimal i eshtrave  arrihet në periudhën  mes  moshës njëzetë deri në tridhjetë vjeçare.Pas kësaj periudhe dendësia e eshtrave  ngadal  reduktohet.Më të rezikuar janë eshtrat  vertebrore dhe  të kofshës.
 
Fotografia  Klinike
Shenjat të cilat  tregojnë këtë sëmundje janë dhimbja në pjesën e poshtme të kurrizit,  humbja e  gjatësisë dhe kurrizdalja. Ndonjëherë, osteotoproza shfaqet në mënyrë shumë dramatike , faktikisht me thyerjen e vertebrorëve ose  këllkut.
Osteoporoza mund të jet primare (kur shfaqet te gratë pas menopauzës),sekondare (si pasojë  e përdorimit të ilaçeve  të cilët shkaktojnë demineralizimine  e eshtrave)dhe senile (te  gratë dhe burrat  pas  moshës 70 vjeçare).
 
PARANDALIMI
Osteoporoza mund të parandalohet ose së paku të ngadalsohet me shprehi të duhura  jetësore.Duhet të fillohet me aktivitet optimal fizik dhe me ushqim të  duhur qysh nga  fëmirija.Ushtrimet mund të ndihmojnë në ndërtimin e eshtrave të fortë dhe të ngadalsojnë humbjen e indit eshtror.Me ushtrime nuk angazhohen vetëm muskujt  por edhe eshtrat të cilët fillojnë  sërish të forcohen.
Duhanpirja rrit ose zmadhon  humbjen e  indit eshtror sepse  ndikon  në zvoglimin e  absorbimit të kalciumit   nga  zorra.Poashtu ndikim të njejtë negativ  kanë edhe  alkoholi edhe kafeja (më shumë se dy filxhanë në ditë).Për këtë arsye,  duhet të shmanget duhanpirja, të reduktohet  konsumimi i alkoholit, kripës dhe  kofeinës.
 
Për shërimin e osteoporozës  më e rëndësishme është  ushqimi i shëndoshë, i pasur me substanca  të cilat  rrisin  dendësinë dhe cilësinë e eshtrave,gjë e cila shumë do të redukton rrezikun  nga fraktura e eshtrave.
Kalciumi është element ndërtues themelor për shëndet të mirë të eshtrave. Që kalciumi të arrij ndikimin e plotë, e nevojshme është që të konsumojmë vitamin D,i cili stimulon   absorbimin e kalciumit  nga zorra dhe kështu rrit përdorimin e tij. Poashtu, kalciumit i ndihmon edhe  magnezi, vatamina K dhe lizina.Mënyra më e mënyra më e mirë për konsumimin e  këtyre elementeve  është me anët të ushqimit.
Kur organizmi është i thartuar, kalciumi  tërhiqet nga eshtrat dhe dhëmbët për të neutralizuar  aciditetin.Nuk ka organ por as edhe qelizë në trupin tonë i cili nuk mund të dëmtohet ose plotësisht  të zhduket  për shkak të rritjes së aciditetit ose thartirës.
 
(Kornizë) Hulumtime. Një studim shtatëvjeçar i cili u realizua mbi nëntë mijë gra  tregoi se gratë të cilat zakonisht kishin pasur  organizëm të thartuar ose me aciditet ishin më të rrezikuar që të vuajnë nga osteoporoza  krahësuar me  gratë të cilat kishin  vlera normale të pH.
 
(NË KORNIZË) Kalciumi.Qumshti dhe prodhimet qumshtore shpesh përmenden si burime më të mira të  këtij minerali,edhepse në natyrë ekzistojnë  shumë burime tjera më të mira.Si shembull mund ta marrim susamin,i cili përmban  shtatë herë më shumë kalcium se sa qumshti.Poashtu, kalciumi  në sasi më të madhe gjendet në fik, perime të gjelbërta me gjethe, bajame,arra,leblibia, kikirika, lakër, brokullë, sardin, fara e lulediellit dhe në luleradhiqe.Ushqimi i papërpunuar  më së shumti ndihmon te osteoporoza.
Ana Krtolica-Gerogiev, d-r. mje.dent.
Shtatzënia është periudhë shumë e rëndësishme në jetën e një gruaje.Në kohën kur  në trupin e saj rritet dhe zhvillohet  një jetë e re, ndodhin disa ndryshime hormonale të cilat ndikojnë  gjendjen emotive, gjegjësisht psiqike të gruas dhe padyshim  rezultojnë edhe shumë ndryshime tjera në oganizëm.Disa nga këto ndryshime ndodhin edhe  në zgavrën  gojore.

A e thith foshnja kalciumin nga dhëmbët e  nënës?Nëse  konstanojmë se  nevojat ditore për kalcium, të cilat varijojnë nga 1000 deri 1200 mg,  ne i plotësojmë nëse konsumojmë gjysmë litër kos në ditë, përgjigja  është JO. Përveç produkteve qumshtore, për të cilat të gjithë e dimë se përmbajnë kalcium, një sasi e madhe e kalciumit  poashtu mund të gjendet  në drithra, sojë, tofi, pemëdhe perime, gjë e cila na tregon se edhe ato gra shtatzënë të cilat nuk konsumojnë produkte  me prejardhje nga kafshët  poashtu e plotësojnë dozën ditore të kalciumit.
Këshillë: Të ushqyerit e balancuar.

Përse shtatzënave shpesh ju prishen dhëmbët? Shtatzënia është periudhë me ngarkesë të madhe  emotive, në të cilën shtatzëna është  fiksuar me  lindjen e një jete të re dhe shpesh  neglizhon higjenën gojore.Në këtë periudhë edhe shprehitë ngrënëse ndryshojnë tek shtatzënat, ata shpesh  ushqehen edhe në orë të vona në mbrëmje dhe flejnë duke mos i pastruar dhëmbët.Poashtu, lodhja e mëngjesit dhe  vjelljet e shpeshta  kontribojnë  në krijimin e aciditetit në  gojë, kurse për shkak të ndryshimeve hormonale të cilat  ndodhin gjatë shtatzënisë ndryshon edhe  niveli i pH në pështymë.Të gjithë këto faktorë krijojnë kushte ideale  për demineralizimin e zmaltit dhe krijohet kariesi.
Këshillë: Pastroni dhëmbët së paku dy herë në ditë.Pas çdo kafshate gjithmonë pastroni dhëmbët.Shpesh konsumoni ujë, sepse ai neutralizon aciditetin në gojë. Shmangni  ushqimet  ngjitëse dhe të ëmbla të cilave ju duhet më shumë kohë që të zbërthehet në gojë.Shfrytëzoni pasta të cilat përmbajnë aminfloride.Kontrollet e rregullta, sanimi i probllemeve në fazën fillestare dhe fluorimi i dhëmbëve me mbështjellës floridi te stomatologu juaj  janë më shumë se të rekomanduara.



Përse shtatzënave ju gjakoset qiellëza?Rrjedhja e gjakut nga qiellza është shenjë e parë e pezamtimit të tyre, gjegjësisht lingvitisi.Nën ndikimin e nivelit të lartë të hormoneve, qiellzat e shtatzënave bymehen dhe janë shumë të ndjeshme  ndaj ndikimit të bakterieve të cilat gjenden në depozitet rreth dhëmbëve.Si rezultat i kësaj, qiellzat pezmatohen dhe  gjakosen.Gingvitisi aspak nuk është naiv madje dhe kur nuk shërohet  atëherë  kjo na dërgon ka paradontopatia.

Këshillë: Niveli i lartë në higjienën orale.Shfrytëzoni  spango për dhëmbët (pa  dyll) një herë në ditë, rekomadohet në mbrëmje pas pastrimit të dhëmbëve. Shpërlani gojën me çaj sherbeleje çdo ditë. Dhëmbët pastroni më gjatë me një brushë të butë, në këtë rast ndihmoni qarkullimin në qiellzë dheme këtë zmadhon fuqinë e saj mbrojtëse.Vizitoni stomatologun dhe largoni gurin e dhëmbit, gjegjësisht bëni trajtim paradontal.

A lejohen intervenimet stomatologjike gjatë periudhës së shtatzënisë? Shtatzënia është një arsye shtesë përse  duhet të vizitoni dentistin.Intevenimet stomatologjike nuk janë të dëmshme, përkundrazi, janë të domozdoshme për shëndetin e përgjithshme për guran shtatzën, e cila do të mundëson zhvillimin  papengesë të fetusit.Anestezia e cila përdoret në stomatologji (lidokain) është lokale, jepet me sasira shumët ë vogla dhe nuk tejkalon barierën e placentës, gjë e cila dëshmon se nuk është e dëmshme.Nëse  gruaja shtatzën ka nevojë për mbrotje antibiotike, konsumohen antibiotikët të cilat poashtu nuk e tejkalojnë placentën dhe me këtë nuk dëmton  fetusin. Rrezet rengen për nevoja stomatologjike janë shumë të ulëta. Por sërish, nëse nuk është e domosdoshme, më mirë është të shmangen inçizimet rengen së paku në tre mujorin e parë të shtatzënisë.




Ana Krtolica-Gerogiev,
d-r. mje.dent.
Më shumë se 60% e infeksioneve te fëmijët, qysh nga lindja e deri në pubertet, bëjnë pjesë në kategorinë e infeksioneve respiratore.
Infeksionet respiratore mund të gjenden në pjesët e sipërme ose të poshtme  të rrugëve  respiratore ose frymëmarrëse.

Infeksionet e sipërme respiratore  më shpesh  janë në hundë (rinitis), fyt (faringitis akut), në bajamjen e tretë të zmadhuar (aаdeoidi),pezmatimi i bajameve(tosilitici),pezmatimi i sinuseve (sinusitisi).Këto infeksione  mund të jen akute ose kronike. (për shembull, pas 3 muajsh infeksioni i sinuseve  konsiderohet si  sinusitis kronik).
Infeksionet  e poshtme  respiratore janë latingitet, traheititet, bronkititet, pneumonia, etj.

INFEKSIONI I RRUGËVE TË FRYMËMARRJESzakonisht shkaktohet  nga bakteriet ( bakteriet gram+ ose gram-), nga viruset, kurse kohën e fundit  shpesh  fajsohen edhe agjentët kimik(aerondotja) dhe duhanpirja, qoftë ajo pasive ose aktive. Duhanpirja është shumë e dëmshme për fëmijët e vegjël dhe për fëmijët në pubertet.

MËNYRA e transmetimit të infeksioneve respiratore më së shpeshti është nëpërmjet  ajërit dmth.barten nëpërmjet ajërit, sidomos në çerdhe dhe shkolla.
SIMPTOMET te RRUGËT E SIPËRME FRYMËMARRËSE shprehen si teshtij, kollitje, dhembje të fytit, sidomos gjatë gëlltitjes, kokëdhembje, mungesë apetiti, temepraturë të lartë. Te infeksionet e rrugëve të poshtme zakonisht paraqitet molisja, kollitja e thatë dhe e lagur, frymëmarrja e vështirësuar, zbehja, temepratura e rritur e tje.(shpesh  frymëmarrja e vështirësuar mund të paraqitet te  bajami i tretë shumë i  zmadhuar).

PARANDALIMI MË I MIRË I KËTYRE INFEKSIONEVE më së miri bëhet me ndjekjen e fëmijës nga prindërit kjo nënkupton që fëmija të hidrohet me konsumim të lëngjeve, të ventilohen hapsirat kur qëndrojnë, shëtije në ajër të pastër, konsumim të ushqimit të shëndetshëm (më shumë pemë e perime dhe proteina për zhvillim të drejtë), mbatja e higjienës personale, veshja të volitshme.Që të marrim disa masa më agresive, dmth. largimin e bajameve duhet të ketë arsyetim, sepse deri në moshën 12 vjeçare ata marrin pjesë në krijimin e imunitetetit. Kurse largimi i  bajames së tretë, vetëm nëse është patjetër, më e volitshme  është që të largohet  në moshën 5-6 vjeçare, sepse mund të shfaqet recidiv dmth. sërish mund të rilind.
Në fund SHËRIMIN e infeksioneve bakteriale na e mundësojnë antibiotikët, kurse  infeksionet nga viruset  trajtohen  me terapi simtomatike,  me kujdes dhe vëzhgim të mirë të fëmijës.
Të gjithë e dimë se është e nevojshme vlerësimi i duhur dhe  trajtimi i volitshëm i sëmundjes- që të kemi fëmijë të shëndoshë plot me shpirt dmth. të kemi  gjenerata të shëndosha. 

Cila pije është më e mirë për një fëmijë të sëmurë?
 
Një nga çështjet më të rëndësishme se si t’i ndihmohet një fëmije të sëmurë është që të këmbëngulim që fëmija të konsumoj shumë lëngje. Për këtë arsye, gjithmonë theksohet  nevoja që fëmija i sëmurë gjithmonë të konsumoj lëngje. Uji ka vlerë më të madhe dhe  të paçmueshme madje edhe për fëmijën e shëndoshë, kurse për fëmijën e  sëmurë  shpesh ka më shumë vlerë edhe se vetë ilaçet.Uji në organizëm siguron bartjen e materieve ushqyese dhe oksigjenin në qeliza dhe hudhjen e materieve të tretura dhe dioksid karbonin.




Përse një fëmij i cili ka infeksion nga viruset duhet të pi shumë lëngje?
 
Kur një fëmij ka infeksion viral, atëherë është e nevojshme që të kompenzoj humbjen e  lëngjeve trupore.Rritja e temepraturës, e cila shpesh shfaqet gjatë infeksioneve, rrit humbjen e ujit të trupit, por madje dhe përshpejton metabolizmin ku si rrjedhojë rritet shpenzimi i ujit trupor.
Për fëmijën e sëmurë, pa dyshim, uji është pija më e mirë, megjithatë  duhet patur kujdes që të konsumohet ujë mesatarisht i ftohtë, duke pi me gllënka të vogla.Asesi nuk duhet të pij pije të gazuara. Nga limonadat më të mira janë perimet citruse(portokall, limon, citron) të cilët përmbajnë vitamin C. Me rritjen e temperaturës rritet edhe humbja e ujit nga organizmi.
 
Kuptohet se temepratura e fëmijës së sëmurë zvoglohet me ilaçe (antipiretikët) si dhe me ftohje, por sërish konsumi i ujit ka rëndësi të madhe për normalizimin e temepraturës.
Hene, 13 Prill 2015 02:00

KEQPËRDORIMI I ANTIBIOTIKËVE

Çka janë antibiotikët?
Antibiotikët janë substanca të cilat mund të  asgjësojnë bakteriet(ndikim bakteriocid)ose të pengojnë rritjen apo zhvillimin e tyre (ndikimi bakteriostatik). Mund të jenë me origjinë natyrore, sintetike ose  gjysmësisntetike.
Ata janë një zgjedhje e mirë për shërimin e infeksioneve  bakteriale, por nuk kanë ndikim  te  viruset dhe  funget.
Antibiotikët filluan të përdoren në fillim të 40-tave në shekullin e kaluar.Filimisht u zbatuan vetëm  nëpër spitale për shërimin e sëmundjeve të fuqishme shumë të rrezikshme, siç janë tuberkuloza, inflamacioni i mushkërive të bardha dhe meningitisi.Sot  më shumë përdoren te mjeksia primare mbrojtëse, kryesisht, kur nuk janë të domosdoshme dhe të nevojshme:për infeksione të lehta, infeksione virale  dhe  për preventivë. Këto janë gjendje te të cilat antibiotikët nuk kanë fare ndikim, kurse si pasojë mund të shkaktojnë edhe  dëmtime  serioze të organizmit. Sot pothuaj  nuk mund të gjejmë një njeri i cili nuk ka përdorur antibiotik  në jetën e vet.
Përdorimi i tyre shumë i shpeshtë dhe shumë i përhapur shkakton pasoja negative për njerëzit dhe tërë shoqërinë sepse shkakton  dobësim të imunitetit dhe zhvillimin  e llojeve të bakterieve rezistuese.Në këtë moment,  ky është problem me përmasa globale (botërore) në shëndetësinë publike.
 
Si të përdoren antibiotikët
Antibiotikët mund të merren në  barnatore VETËM bazuar mbi udhëzimin e  emetuar  nga mjeku, e cila don të thotë të përdoren vetëm me udhëzimin e mjekut.Antibiotikun e emetuar nuk guxoni ta bashkëndani me dikë tjetër.
Me rëndësi është që antibiotiku të konsumohet mjaftë gjatë, dhe jo të ndërpritet konsumi i tij  në momentin kur ju filloni të ndjeheni më mirë.Nëse e ndërpresim më herët antibiotikun, bakteriet e  ngelura  vazhdojnë të  shumohen dhe mund të zhvillojnë rezistencë kundër antibiotikut. Antibiotikët  janë efikas në shërimin e  infeksioneve  bakteriale nëse  merren  ose përdoren:
ü  në dozë të rekomanduar
ü  në intervale të njejta kohore
ü  mjaftë gjatë
 
Keqpërdorimi i Antibiotikëve
Antibiotikët  më së shpeshti emetohen  për infeksione  te organet e sipërme të frymëmarrjes (si kollitja akute, ftohja, sekretimi i gjelbërt nga hunda, dhimbjet në fyt, bronkitisi) dhe veshi i mesëm, pavarsisht  dëshmive se  antibiotikët  nuk ndikojnë  te një numër i madh  i këtyre rasteve.Shumë njerëz ruajnë barëra ose ilaçe të papërdorura për shërimimin e ftohjes vijuese ose dhimbjes vijuese të fytit.Ruatja e  antibiotikëve të papërdorur për shërimin e  sëmundjes vijuese  mund të tingëllon si ide e emirë, por vetëm mjeku mund të vendosë   kur në të vëretë  ka nevojë për  përdorimin e antibiotikëve, dhe nëse ka,  cilët janë më të mirë për sëmundjen.
 
(Korniza)
 
 Efektet epadëshirueshme  kur përdorim antibiotik
Antibiotikët mund të shkaktojnë reagime alergjike  te disa persona. Shumë shpesh  ndikimi i padëshiruar mund të jetë edhe  me paraqitjen e  diaresë ose kapsllëkut, përzierjes dhe infeksioneve  fungal.
Antibiotikët, sidomos  ata me spektër të gjërë  të veprimit, i asgjësojnë edhe bakteriet e mira edhe ato të këqija dhe në këtë mënyrë mesatarisht reduktojnë imunitetin.Vetëm zorra përmban  rreth 1.5 milion  bakterie të mira pa të cilat  nuk do të mund të jetojmë. Kurasgjësojmë një numër të caktuar të këtyre bakterieve  të mira,  krijohen kushtet për shumimin e bakterieve patogjene, e cila si pasojë shkakton  shkatrimin e sistemit  për tretjen e ushqimit, kokëdhimbje, lodhje, pagjumësi, dhimbje në stomak, etj. Marrja e një numri më të madh të  antibiotikëve pa ekzaminimin nga ndojë nëpunës shëndetsor shkakton  dëm të madhe për shëndetin në përgjithësi.

Rezistenca e bakterieve  ndaj antibiotikëve
Antibiotikët asgjësojnë më shumë bakterie, por sërish disa nga këto bakterie  arrijnë të zhvillojnë mbrotje dhe në këtë rast antibiotikët  pushojnë së ndikuari mbi këto bakterie.Sa më shpesh të merren antibiotik aq është më i madh rreziku   nga zhvilimi i  rezistencës.Sot kemi bakterie të cilat janë rezistuese  ndaj  një pjese dërmuese të antibiotikëve dhe  infeksionet me  bakterie të këtilla rrezikojnë shëndetin dhe  jetën.

Arsyeja kryesore  për paraqitjen e rezistencës  te bakteriet  është  përdorimi i tepërt dhe  jo i duhur  i antibiotikëve, marrja e tyre kur  nuk  është e nevojshme, ndërprerja e  terapisë me antibiotike para se të  përfundon mjekimi ose shërimi, marrja e dozave të papërshtatshme (më pak) dhe  mosrespektimi  i intervaleve  të duhura kohore gjatë terapisë.
 
Si mund të pengojmë zhvillimin e  bakterieve  rezituese
Zhvillimin e bakterieve rezistuese nuk mund ta pengojmë plotësisht, por mund ta  ngadalsojmë zhvillimin e  tyre  me prëdorimin e duhur  të antibiotikëve, gjë e cila nënkuptonë vetëm me  rekomandimin e mejkut.
- Antibiotikët nuk janë barëra ose ilaçe për shërim të  influenzës dhe ftohjes
- Antibiotiku nuk është ilaç për çdo dhimbje në fyt
- Me antibiotik shërohen infeksionet bakteriale, jo ato virale
- Antibiotiku nuk është ilaç për  uljen e temperaturës  së trupit
- Konsumimi jo racional i antibiotikëve  ul ndikim e tyre
- Antibiotiku duhet të merret ose konsumohet  vetëm me  rekomandim të mjekut  edhe atë në kohë të caktuar  dhe doza  duhet të konsumohet ose merret  plotësisht
- Me përdorimin jo të duhur të antibiotikut  krijojmë bakterie rezistuese
Këto janë  ilaçet ose barërat   të cilët nëse përodren në mënyrë jo të duhut  kanë ndikim negativ jo vetëm mbi shëndetin e pacientit të shëruar, por edhe  mbi shëndetin në përgjithësi.
Çka mund të bëj
Para se të vendosni që të merrni antibiotik, tentoni  të shëroheni me disa metoda natyrore të cilat e prëforcojnë  tërë imunitetin dhe tërë trupin tuaj.Mund ta provoni përdorimin e disa materieve   natyrore anti-infektuese: propolis,ehinacea,hudhër,qepë, xhenxhefil, rrepë,trumzë  dhe të tjera.
Imuniteti i fortë  është i rëndësishëm për mbrotjen e organizmit nga infeksionet,  kurse  ai përfërcohet dhe mirëmbahet me ushqim të shëndetshëm, aktivitet fizik dhe mënyrë të shëndoshë të jetës. Organizmi i shëndoshë mund të lufton kundër një numri të madh të infeksioneve pa antibiotik, dhe me këtë përforcohet edhe më shumë.
Nëse është  e domosdoshme që të  merret antibiotik, atëherë:
  • Konsumo ose  merr atë vetëm me rekomandim të mjekut
  • Mos kërkoni nga mjeku që t’ju emetoj ose shkruaj  antibiotik “ për çdo rast” dhe mos i bleni antibiotikët  pa rekomandim
  • Zbatoni terapinë me antibiotik gjithmonë  deri në fund
  • Mos konsumoni antibiotik të pacientëve tjerë dhe mos  përdorni antibiotik të cilët ju kanë ngelur nga ndonjë sëmundje të më hershme
Gjatë terapisë antibiotike dhe dy javë pas mbarimit  të saj mund të jetë e dobishme  marrja e probiotikëve ( konsultohuni me farmacistin).
 
prof. d-r Bistra Angelovska
Sytë janë pasqyra e shpirtit, sytë janë dritare  në botë.Më shumë se 80% e të dhënave të cilat i marrim vijnë me anë të shqisave të  të pamurit.
Mbi shëndetin e syve ndikojnë shumë faktorë  me të cilët ne jemi të rrethuar:pluhuri, fryma, gazrat e emetuar, traumat fizike, shikimi i stërzgjatur në monitor, rrezet UV, temepraturat shumë të ulë. Në shumë raste për shikimin e dobët fajsohet ushqimi afatgjatë me shumë  nisheste, sheqeri, proteinat, kafeja, duhanpirja...
Fatmirësishtë, shumë pozitivisht mund të ndikojmë dhe mund të përmirësojmë shikimin me diçka  të padhimbshme, të shëndoshë dhe  të shijshme. Ai është ushqimi ynë!
Të ushqyerit i mirë-barazpeshuar, i pasur me minerale, vitamina, antioksidanse dhe materie tjera të rëndësishme biologjike  kanë ndikim të mirë  mbi shëndetin e syve.

Karrota.
Nuk mund të mos e vendosim në vend të parë. Fuqia e saj fshihet  në sasinë e madhe të betakarotenit, likopenit dhe shumë vitamineve A. Betakaroteni është materie e cila në organizmin e njeriut shëndrohet në vitamin A. Ndërkohë betakaroteni është antioksidans shumë efikas në luftën mes disa formave të karcinomit.Ndihmon në mirëmbatjen e membranës mukoze të syrit, ndihmon në reduktimin e rrezikut nga degradimi  makulardhe  katarakta.

Boronica.
Ashtu si te të githë kokërrat, ashtu edhe boronica shumë kontribojnë për shëndetin e syrit.Përmbanantocianetë cilat ndihmojnë në ruatjen e fortësisë së kapilareve, verbimin gjatë natës dhe mbronë nga katarakta. Boronica e ngrirë poashtu është  shumë cilësore  ashtu sikur  kur është e freskët. Konsumoni së paku dy herë në ditë.Boronica  është burim i mirëi fibrave për rritje, vitaminës C dhe vitaminës K. Sipas disa testimeve ka më shumë antioksidanse se të gjithë llojet tjera të perimeve.

Domatet.
Përmbajnë likopen, luten dhe vitamin C, të cilat janë të parat  në luftën kundër radikaleve të lira  të cilat  e dëmtojnë shikimin.Likopeni i mban indet të reja dhe elesatike, kurse vitamini C përforcën  imunitetin, kështu që përveç shikimit  mbron edhe organizmin nga infeksionet dhe ftohjet.

Perimet e Gjedhëgjelbërta.
Bushiqa, spinaqi,sallata e gjelbërt dhe brokulla përmbajnë lutein dhe zeaksentin, të cilët shpesh i quajmë “vitamina për sytë”. Ndikojnë në retinën e syrit dhe mbrojnë degjenerimin  makulartë syrit, e cila lidhet me  plakjen.Përveç që kujdeset për shikimin e mirë, luteini, poashtu, ruan edhe lëkurë tonë nga ndikimi  dëmtuese i rrezeve  UV.Perimet gjethëgjelbërta të pasurame vitaminën A,B,C dhe me kalciumi dhe për këtë rregullisht duhet të jetë në menyrën tonë.

Salmon.
Acidet yndyrore Omega-3 janë mbrojtës  të rëndësishëm  për mbrotjen e përgjithshme  dhe kanë ndikim pozitiv mbi shikimin.Salmoni është burim i shkëlqyer i acideve yndyrore omega-3, por poashtu  është e pasur me vitaminin A, vitaminin D,të cilat e bëjnë  një nga ushqimet më të njohura për shikimin. Përveç salmonit, acidet yndyrore omega-3 gjenden edhe teskumbri, trofta, tuna, sardeleja, frutat bërthamore, fara e lirit, farat e kungullit dhe prodhime tjera. Peshku duhet të konsumohet së paku dy herë në javë.

Hudhra.
Është e pasur me  shumë minerale- kalcium, sulfur,fosfor,hekur.Përmban vajra eterik si alicinin, por për këtë arsye e quajnë antibiotik nga natyra.Duke ju falimenderuar komponimeve sulfurike në përbërjen e tij, hudhra e përmirëson  shikimin, pengon glaukomën , kataraktën dhe  sëmundjet degjeneruese të syve. Me një fjalë, hudhra rrit afësinë mbrojtëse të organizmit.
 
Përveç produkteve të lartëpërmendura, për shikim të mirë ndikim të shkëlqyer poashtu kanë edhe  avokado, kungujt dhe citruset(limoni, portokalli, citrusi).
Hene, 13 Prill 2015 02:00

Bimët kundër morrave në flokë

Ashtu si zgjohet gjithçka tjetër në pranverë, fatkeqsisht poashtu zgjohen edhe insektet, si dhe  morrat të cilët i sulmojnë flokët e fëmijëve.Për të mbrojtur fëmijët nga këto banorë të padëshiruar,ju mund të përgatisni preparate bimësh të cilat me efikasitet të njejtë si preparatet kimike do të  trajtojnë morrat.
 
Vaj kundër morrave
Vajrat eterik nga rozmarin(Rosmarinus Offcinalis) dhe livando (Lavandula Officinalis) i shkatrojnë morrat  të cilët më së shpeshti shfaqen te fëmijët në pranverë dhe vjeshtë.
 
Përgatija:
  • 10 pika vaj eterik nga rozmarin
  • 10 pika vaj eterik të livandos
  • 30 ml vaj ulliri
 
Përdorimi:
Vaji eterik përzihet me vajin e ullirit. Kjo materie e përzijer zbatohet mbi flokët e lagura dhe lëkurën e kokës me fërkim të lehtë. Pastaj, mbi kokë vendosim një kapuç për larje dhe  lejojmë që përzierja të ndikon rreth një orë. Pas këtij trajtimi është e nevojshme që flokët të pastrohen me shampo, kurse më vonë  i pastrojmë ose lajmë me  locion kundër  morrave.
 
Locioni kundër  morrave
Morrat në mënyrë më efikase mund të largohen nëse shkatrohen vezët e tyre, të cilët janë ngjitur në flokë.Kjo mund të arrihet me rozmarin dhe livando, kurse uthëlla e mollës i largon nga fija. Locioni është i nevojshëm që të përdoret menjëherë pas përdorimit të shamponit.
 
Përgatitja:
  • 6 pika vaj eterik nga rozmarin
  • 6 pika vaj eterik nga  livando
  • 50 ml uthëll molle
  • 50 ml ujë i ngrohtë
Përdorimi:
Vajrat eterik nga rozmarin dhe livando përzihen me uthëllën e mollës dhe ujin e ngrohtë.Me losion i lyejmë flokët dhe lëkurën e kokës, pastaj vendoset kapuçi për larje dhe qëndrojmë së paku 15 min. Pas këtij trajtimi i krehim flokët,pastaj pastrojmë mirë me ujë të ngrohtë.
Hene, 13 Prill 2015 02:00

Ushtrime për jetë të gjatë

Ushtrimi mesatar prej pesëmbëdhjetë minutash çdo ditë mund të vazhdoj jetën për tre vite. Për këtë qëllim ju rekomandojmë ushtrimet e d-r Tilden.
 
Nëse në mëngjes keni pak kohë, filloni ditën me ushtrime të lehta të cilat do t’ju zgjojnë tërë trupin tuaj, do të përshpejtojnë punën e zemrës dhe qarkullimin e gjakut.Stërvitja do t’ju nxeh dhe do t’ju çliron  nga stresi, kurse lëvizja ose aktivitet i mëngjsit ka ndikim pozitiv mbi nyjet dhe muskujt. Mjafton të ndani vetëm 15 minuta për të qenë më të shëndoshë, më rezistues, më të fortë dhe më të knaqur, kurse ekspertët pohojnë se kështu do të jetoni më gjatë.
 
Ushtrimi no.1
Sa t’ju del gjumi dhe përderisa akoma jeni në shtrat, filloni me zgjatjen e muskujve të këmbëve në këtë mënyrë:Së pari shtrini gishtrijt e këmbës aq sa mundeni, pastaj i kapim thembrat dhe në të njejtën kohë zgjatim të gjithë muskujt e këmbës. Lirohuni plotësisht. Prisni që muskujt të lirohen plotësisht, pastaj e përsërisim ushtrimin e njejtë pesë herë.
 
Ushtrimi no.2
Pas zgjatjes ose tendosjes së këmbëve vazhdoni me duart. Hapim duart aq sa mundemi kështu që do të zgjasim muskuj afër krahëve. Mbledhim gishtat dhe hapim pëllëmbën e dorës, me të cilën do të zgjasim muskujt afër krahëve.Sërish përsërisim këtë ushtrim pesë herë.
 
Ushtrimi no.3
Akoma jeni në shtrat. Mbështjelleni jastëkun dhe vendosni atë nën kurriz, dhe shtrihuni mbi të.Pastaj vendosni gishtat nën kokë, kur koka do të mbështet mbi duart tuaja. Rrotulloni kokën sa të mundeni në të djathtë, majtë, lartë, poshtë  dhe përreth.
 
Ushtrimi no.4
Pastaj vendosni jastëkun nën këllket dhe lëvizni këmbët sikur drejtoni një biçikletë. Drejtoni këmbët dhe filloni t’i bashkoni dhe ndani, gjegjësisht sikur gërshërët kur kalojnë mbi njëra tjetrën.
 
Ushtrimi no.5
Duke qendruar shtruar shtrëngoni stomakun ashtu sikur i shtrëngoni muskujt aq sa mundeni dhe në të njejtën kohë fërkoni (sikur jeni duke mjelur) muskujt me dy duar. Ky ushtrim është shumë i mirë kundërkapsllëkut, sëmundje e cilla paraqiter shpes te një numrë i madh i njerëzve.Ndërkohë ky ushtrim mirë vepron mbi fshikëzën e ndezur urinaredhe prostat e hapur.
 
Ushtrimi no.6
Uluni mbi shtrat dhe lëvizni kokën aq sa mundeni në të djathtë, pastaj në të majtë shtrembëroni kokën në atë mënyrë ku veshi do të vij afër njërit krah, pastja afër krahut tjetër. Këto lëvizje të kokës dhe qafës janë të nevojshme për përmirësimin e qarkullimit në  qafë ku kalojnë shumë nerva dhe enë të gjakut. Ky ushtrim shumë ndikon shqisat (dëgjimin, nuhatjen, shijen) dhe nëse funksioni i tyrë është dëmtuart,fillon të përmirësohet.
 
Ushtrimi no.7
Uluni buzë shtratit dhe lëvizni trupin në të majtë aq sa mundeni, pastaj në të djathtë aq sa mundeni. Pastaj lëvizni përpara dhe mbrapa. Me këtë fortësohet shtylla kurizore dhe prëforcohen nervat  të cilat kalojnë ka pejsa e poshtme e  trupit.
 
Për ta përjetuar dobinë nga këto ushtrime ushtroni këtë dy herë në ditë, kur të zgjoheni dhe para se të fleni. Filloni ushtrimet menjëherë  dhe vazhdoni me këmbëngulje!
Faqja 53 di 53

rreth nesh

Shëndeti nuk është vetëm mungesë e sëmundjes, shëndeti është mirëqenie e plotë psiqike, fizike dhe emcionale. Misioni ynë do të jet i tillë. Me anë të këshillave të thjeshta dhe të shkurta dhe me përmbatje të cilat me shumë kujdes janë zgjedhur, ne ju ofrojmë të dhëna praktike të zbatueshme për përmirësimin e cilësisë së jetës në përgjithësi.

Ndiqni ne në Facebook

Newsletter

Shkruani e-mailin